Description:

Məqalədə mülki hüququn əsas prinsiplərindən olan müqavilə azadlığının hüquqi mahiyyəti, eləcə də normativ əsasları təhlil edilmişdir. Müqavilə azadlığının xüsusi mülkiyyət və iradə sərbəstliyi prinsipləri ilə əlaqəsi, həmçinin hüquqi önəminin ətraflı şəkildə araşdırılması da bu məqalənin predmetini təşkil edir. Araşdırmada müqavilə azadlığı hüququnda tətbiq edilən məhdudlaşdırıcı hallar və onların təsbiti əsaslarına xüsusi yer verilmiş və müasir azad bazar iqtisadiyyatı şəraitində müqavilə azadlığının rolu hüquqi-nəzəri və praktiki cəhətdən dəyərləndirilmişdir. Doktrinal ədəbiyyat, milli qanunvericilik və məhkəmə təcrübəsi əsasında edilən təhlillər müqavilə azadlığının hüquqi mexanizmlərinin daha da inkişaf etdirilməsi və təkmilləşdirilməsi ilə bağlı elmi nəticəyə gəlməyə və uyğun təklif irəli sürülməsinə imkan yaratmışdır. Həmçinin yeni texnologiyalar erasında müqavilə azadlığının yeni hüquqi çərçivələrə uyğunlaşma prosesi araşdırılmış, elektron müqavilələr, smart kontraktlar və blokçeyn texnologiyalarının müqavilə münasibətlərinə təsiri hüquqi baxımdan nəzər yetirilmişdir. Bu aspektdə süni intellekt, informasiya təhlükəsizliyi və ESG (ətraf mühit, sosial və idarəetmə - ƏSİ) prinsipləri fonunda müqavilə azadlığının aktual problemləri göstərilmiş və Azərbaycanda bu sahədə mövcud olan normativ boşluqlara diqqət yetirilmişdir. Nəticədə, rəqəmsal müqavilələrin hüquqi tanınması və bu sahədə milli qanunvericiliyin beynəlxalq praktikaya uyğun təkmilləşdirilməsinin əhəmiyyəti vurğulanmışdır. Müqavilə azadlığı yalnız hüquqi normativlərlə deyil, eyni zamanda etik və sosial prinsiplərlə uzlaşdırılaraq müasir dövrün çağırışlarına cavab verməlidir.