Bu gün ölkə Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən dövlətimizin möhkəmləndirilməsi, inkişaf etdirilməsi məqsədilə həyatımızın bütün sahələrində proqram səciyyəli islahatlar uğurla davam etdirilir. Bu islahatlar sistemində demokratiyanın, insan hüquq və azadlıqlarının təmin edilməsi, hüquq-mühafizə fəaliyyətinin müasir tələblərə cavab verən qanunvericilik əsaslarının yaradılmasına və inkişaf etdirilməsinə xüsusi yer ayrılır. Bu baxımdan xarici ölkələrin müvafiq qanunvericilik bazasının öyrənilməsi əhəmiyyət kəsb edir. Bu məqaləmizdə Fransa Respublikasının əməliyyat-axtarış fəaliyyətinin (ƏAF) qanunvericilik əsasları təhlil ediləcəkdir.
Müəllif :
Bəxşeyiş Əsgərov - BDU Hüquq fakültəsi Kriminalistika və məhkəmə ekspertizası kafedrasının dosenti, hüquq üzrə fəlsəfə doktoru, dosent
İfadə Cəfərova - BDU Kriminalistika və məhkəmə ekspertizası kafedrasının magistrantı
Nəşr tarixi : 2022
Son illər bütün dünya ölkələrində olduğu kimi, Azərbaycanda da iqtisadiyyatın inkişafında sənaye mülkiyyətinin rolu əhəmiyyətli dərəcədə artmışdır. Müasir dövrdə sənaye mülkiyyəti obyektləri dövlətin və cəmiyyətin inkişafında mühüm yer tutur. Bu da sənaye mülkiyyəti hüquqlarının təminatı məsələsinə xüsusi diqqət yetirilməsi zərurətini ortaya qoyur. Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyində sənaye mülkiyyəti ilə bağlı, xüsusən, onun hüquqi mühafizəsi ilə bağlı bir sıra problemlər mövcuddur. Məqalədə qanunvericilikdə olan mövcud problemlər 1883-cü il Paris Konvensiyası və milli qanunvericilik arasında olan prinsipial fərqlər fonunda ortaya qoyulmuşdur. Məqalədə sənaye mülkiyyəti sahəsində qəbul edilmiş ilk beynəlxalq sənədlərdən olan 1883-cü il Paris Konvensiyası və Azərbaycan Respublikasında qəbul edilmiş bir sıra normativ-hüquqi aktlar müqayisəli təhlil edilmiş, sənaye mülkiyyəti obyektlərinin təsnifatı, onlardan istifadəyə dair hüquqların verilməsi və “qudvil” anlayışı, sənaye mülkiyyətinin mühafizəsi və s. məsələlərlə əlaqədar qanunvericiliyin mövcud vəziyyəti göstərilmiş, əsas problemlər ortaya qoyulmuşdur. Həmçinin məqalədə Azərbaycan Respublikasının hüquq sistemi üçün yeni sayılan “qudvil” anlayışından və onun əhəmiyyətindən bəhs edilmişdir. Yekunda isə məqalədə sözügedən məsələlərlə əlaqədar qanunvericiliyin gəldiyi son vəziyyət və üzləşdiyi problemlər göstərilmiş, bununla bağlı mövcud durumu dəyişmək üçün təkliflər verilmişdir.
Müəllif :
Fərhad Cahanqoşa
Nəşr tarixi : 2021
Azerbaijan has a rich history. Given that the Republic of Azerbaijan is the successor of the Republic of Azerbaijan that existed from May 28, 1918 to April 28, 1920, we believe that consideration of the historical aspects of the constitutional and legal regulation of lawmaking in the Republic of Azerbaijan from this period is more appropriate. The period of existence of the Azerbaijan Democratic Republic will be marked as an important stage in the history of the law of our state. Despite its short existence, the republic was based on a modern form of government. A democratic republic was formed in the state, meeting the requirements of that time. State building was based on law.
Müəllif :
Elmira Gazvinova - Teacher of the Department of "Thoria of State and Law" of the Academy of Police of the Ministry of Internal Affairs
Nəşr tarixi : 2022
Elektron ticarət sahəsində beynəlxalq hüquqi aktları təhlil etmək üçün ilk növbədə ümumiyyətlə “beynəlxalq hüququn mənbələri” anlayışının, daha sonra beynəlxalq müqavilələrlə əlaqədar və digər məsələlərin nəzərdən keçirilməsi məqsədəuyğundur. Beynəlxalq hüququn mənbələrinin rəsmi təsnifatı Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsinin Statutunun 38-ci maddəsində aparılmışdır. Həmin maddənin əsasında beynəlxalq hüququn mənbələrini aşağıdakı kimi təsnifləşdirmək olar: 1) beynəlxalq müqavilələr; 2) beynəlxalq-hüquqi adətlər; 3) hüququn ümumi prinsipləri; 4) məhkəmə qərarları; 5) tanınmış alimlərin rəyləri [20]. Beynəlxalq müqavilə beynəlxalq hüququn əsas mənbələrindən biri olub, iki və ya daha artıq dövlət (və ya beynəlxalq hüququn digər subyekti) arasında bağlanan, qarşılıqlı beynəlxalq hüquq və vəzifələr müəyyən edən razılaşma kimi başa düşülür.
Müəllif :
Rafael Quliyev - AMEA-nın Hüquq və İnsan Haqları İnstitutunun doktorantı
Nəşr tarixi : 2022
Beynəlxalq hüquqda beynəlxalq сinayətlərə görə həm dövlət məsuliyyəti, həm də fərdlərin məsuliyyət məsələləri maraqlı elmi paradiqmalardan biridir. Bir sıra beynəlxalq cinayətlər vardır ki, onlar daha çox siyasi-hüquqi xarakteri ilə diqqəti cəlb edir. Belə cinayətlərdən biri də hərbi təcavüz cinayətidir. Təcavüzə görə məsuliyyət məsələsinin müzakirəsinə keçməzdən öncə ilk növbədə təcavüzün anlayışına qısaca da olsa, nəzər salmaq zəruridir. BMT Baş Məсlisinin Təсavüzün tərifi haqqında 14 dekabr 1974-сü il 3314 (XXIX) saylı Qətnaməsində “təсavüz bir dövlətin digər dövlətin suverenliyi, ərazi bütövlüyü və ya siyasi müstəqilliyi əleyhinə və ya bu tərifdə müəyyən olunduğu kimi, bu və ya digər şəkildə BMT Nizamnaməsi ilə bir araya sığmayan silahlı güс tətbiq etməsidir”. Bu anlayışdan da göründüyü kimi, təcavüz cinayəti dövlət tərəfindən törədildiyi, onun bütün mərhələləri məhz dövlətin təşkilatçılığı və koordinasiyası üzrə həyata keçirildiyi üçün burada əsas məsuliyyətin subyekti qismində də məhz dövlət çıxış etməlidir.
Müəllif :
Elnur Əliyev - Bakı Dövlət Universitetinin doktorantı
Nəşr tarixi : 2022
The cryptocurrency technology, which the cryptographers created more than a decade ago, is closely monitored by the governments. The governments focus more on imposing prohibitions, obligations, or liabilities, such as taxing the cryptocurrency holders’ earnings on cryptocurrency transactions or prohibiting using cryptocurrencies as a payment instrument, though they mostly disregard the cryptocurrency holders’ rights. In this context, this article aims to determine the cryptocurrency holders’ rights under Turkish private law and whether we need new laws or regulations to provide legal protection to the cryptocurrency holders. In this respect, we briefly inform the reader that we cannot apply the current property law to cryptocurrencies; thus, we cannot protect the cryptocurrency holders under the terms of the property law. We then analyze why we cannot categorize cryptocurrencies as money, bills of exchange, or securities, and thus cryptocurrencies do not provide their holders with the rights granted to the owners of these instruments. Moreover, we briefly confer the cryptocurrency holders’ rights to wills and testaments and matrimonial assets regimes. Then, we discuss the cryptocurrency holders’ rights issue in terms of the contractual rights and determine that digital transactions and initial coin offerings pose some legal problems. In contrast, electronic transactions grant certain rights to cryptocurrency holders as per the electronic commerce law. Lastly, we conclude that cryptocurrency holders have limited rights, so we need new laws backed by international treaties in the long term, and we need to strengthen the electronic commerce law in the short term.
Müəllif :
Muge Onal Baser
Nəşr tarixi : 2021
Tarixən müsəlman dünyasının tərkib hissəsi olan Azərbaycanda dövlət və sosial həyatın digər sahələrində olduğu kimi sosial müdafiə ilə bağlı məsələlər də əsasən şəriət qanunları ilə nizamlanmış və bu qanunlar müsəlmanın xüms, zəkat, fitrə kimi ictimai əhəmiyyətli yardım öhdəliyini müəyyənləşdirmişdi. Digər tərəfdən qeyd olunmalıdır ki, hazırda qərbi Avropa ölkələrində sosial sığortanın formalaşmasının əsaslandığı Bismark, Beveridc və ya Skandinav sosial təminat sistemi modellərindən fərqli olaraq, Müstəqil Dövlətlər Birliyi (“MDB”) təşkilatı ölkələrində, o cümlədən Azərbaycanda sosial sığortanın inkişafında tarixi baxımdan çar rusiyası və daha sonra sovetlər Rusiyası dönəmində mövcud olan sosial sığorta sisteminin (“sovet modeli”nin) təsirinin mühüm olduğu qeyd olunmalıdır.
Müəllif :
Kamran Ağamoğlanov - Bakı Dövlət Universitetinin Əmək və ekologiya hüququ kafedrasının qiyabi doktorantı
Nəşr tarixi : 2022
Fundamental insan hüquqları və azadlıqlarının əsas prioritet kimi qəbul edildiyi müasir cəmiyyətimizdə məişət zorakılığının qarşısının alınması və məişət zorakılığından zərər çəkmiş şəxslərə yardım göstərilməsi bır sıra dövlət orqanlarının qarşısında duran əsas vəzifələrdən biridir. İnsan hüquq və azadlıqlarının pozulmasının ən geniş yayılmış formalarından biri də məişət zorakılığının törədilməsidir. Məişət zorakılığının qarşısı alınmaq, bu istiqamətində görülən işlərin səmərəliliyini artırmaq, zorakılıqdan zərər çəkmiş şəxslərə təxirəsalınmaz və hərtərəfli yardım göstərilməsi və bu məqsədlə beynəlxalq standartlara cavab verən yardım mərkəzlərinin yaradılması digər dünya dövlətləri kimi dövlətimiz də qarşısında duran mühüm vəzifələrdən biri hesab edilir. Bunun nəticəsidir ki, bu sahədə hüquqi tənzimetməni həyata keçirmək və bu cür hüquqpozmaların qarşısının alınması məqsədilə ölkəmizdə “Məişət zorakılığının qarşısının alınması haqqında” 22 iyun 2010-cu il tarixli Azərbaycan Respublikasının Qanunu qəbul edilmişdir.
Müəllif :
Ata Vəliyev - Daxili İşlər Nazirliyinin Polis Akademiyasının “Mülki hüquq” kafedrasının baş müəllimi, Bakı Dövlət Universitetinin “Əmək və ekologiya hüququ” kafedrasının doktorantı, polis baş leytenantı
Nəşr tarixi : 2022
In the article, the right to professional legal assistance and the protection of human rights are widely analyzed based on the existing diversity of opinions in the legal literature and international practice. It is noted that professional legal assistance is recognized as an independent basic human right, which widely demonstrates its importance and necessity in the protection and promotion of human rights. Professional legal aid serves as a crucial mechanism to ensure the effective exercise of various human rights and to contribute to the overall realization of justice, equality, and the rule of law. The right to receive professional assistance has an irreplaceable role in the provision of legal equality and human rights. It is the violation of these rights that indirectly leads to the restriction of other human rights and freedoms, which is clear proof of the important place of the mentioned right in human rights
Müəllif :
Polad Mehdiyev
Nəşr tarixi : 2022
Əgər sosial-demoqrafik xüsusiyyətlər üzərində dayanmasaq, azadlıqdan məhrum etmə cəzasına məhkum edilmiş qadınların hüquqi statusunun təhlili tam olmayacaq. Aydındır ki, bunun təkcə nəzəri deyil, həm də praktiki əhəmiyyəti var. Şəxs haqqında əldə edilən məlumatlar gələcəkdə cinayətlərin törədilməsinin qarşısını almaq üçün ona ən uyğun təsir üsul və vasitələrini seçməyə imkan verir. Cinayətkarın şəxsiyyətinin öyrənilməsi cinayətkar davranışın elmi cəhətdən əsaslandırılmış profilaktikası üçün vacib və zəruri ilkin şərtdir. Şəxsiyyət ailə və məişət, istehsal və digər münasibət və əlaqələrin - onun yaşadığı, fəaliyyət göstərdiyi və formalaşdığı sosial mikromühitin konkret məzmunu ilə şərtlənən insanın həyat yolunu, varlığını əks etdirən fərdi unikal əlamətlərin və xüsusiyyətlərin təcəssümüdür”. Cəza məqsədlərinə yalnız həbsxanada cəza çəkən qadınlar haqqında etibarlı məlumat olduqda nail olmaq olar.
Müəllif :
Günay Hacıyeva - Bakı Dövlət Universitetinin Hüquq fakültəsinin “İnsan hüquqları və informasiya hüququ” UNESCO kafedrasının müəllimi
Nəşr tarixi : 2022