В статье исследуются виды правовых презумпций, приводится аналитический обзор литературы, а также мнения ученых-цивилистов по исследуемой тематике. На основе проведенного теоретического анализа выработано определение понятия гражданской дееспособности физического лица как презумпции необходимой зрелости сознательно-волевой сферы физического лица. Констатируется что, при наличии юридических фактов, свидетельствующих о негативном влиянии на сознательно-волевую сферу физического лица, такая презумпция может быть опровергнута. Делается вывод что опровержением презумпции необходимой зрелости сознательно-волевой сферы физического лица является ограничение гражданской дееспособности физического лица, а юридическими фактами служат законодательно закрепленные основания ограничения дееспособности. Приведенное авторское определение позволяет уточнить юридическую сущность и особенности дееспособности физического лица и ее ограничения, имеющие теоретическое и практическое значение в юридической науке.
Müəllif :
Ruslan Vəliyev
Nəşr tarixi : 2024
Məqalədə internet provayderlərin məsuliyyətinə dair təcrübənin Azərbaycan, Türkiyə və Avropa hüquqi tənzimlənməsi əsasında müqayisəli təhlili aparılır. Qeyd edilir ki, virtual məkanda paylaşılan məzmuna görə provayderlərin məsuliyyət məsələsi iki əsas informasiya hüquqi tədqiqat mövzusunun vəhdəti kimi internetin tənzimlənməsinə və informasiya hüquqi məsuliyyətə əsaslanır. Sonda belə bir nəticəyə gəlinir ki, Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyində internet provayderlərin təsnifatı aparılmamışdır. Belə ki, host provayderi, internet informasiya ehtiyatının sahibi və telekommunikasiya operatoru və provayderi ifadələrindən istifadə olunur. Yalnız host provayderə verilən hüquqi anlayış beynəlxalq normalara və qabaqcıl xarici təcrübələrə uyğun gəlir. İlkin hüquqi anlayışların olmaması hüquq və azadlıqların pozulması zamanı məsuliyyət məsələlərinin həllində də çətinlik törədir.
Müəllif :
Elnur Hümbətov
Nəşr tarixi : 2024
Müxtəlif hüquqi tənzimləmələrdə müxtəlif formada təsbit olunan yaradıcılıq azadlığı öz xüsusiyyətinə görə insanın maddi və mənəvi varlığının inkişafı ilə bağlı əsas azadlıqlardan hesab olunur. Müasir dövrdə rəqəmsallaşma prosesləri və informasiya cəmiyyətinə keçid bu azadlığın yeni forma almasını, yalnız bədii əsərləri deyil, daha geniş məzmunu əhatə etməsini şərtləndirmişdir. Məqalədə yaradıclıq azadlığının mahiyyəti, əsas elementləri, hüquqi təminat mexanizmləri, eləcə də bu azadlığın digər hüquq və azadlıqlarla qarşılıqlı əlaqəsi haqqında təhlillər aparılmışdır. Bundan əlavə, yaradıcılıq azadlığına yönəlmiş qeyri-qanuni müdaxilələrdən qorunma üsulları barədə tövsiyələr təqdim edilmişdir. Bu zaman yaradıcılıq azadlığı və informasiya mədəniyyətinin qarşılıqlı əlaqəsinin mühüm tərəfləri də tədqiq olunmuşdur.
Müəllif :
Gülnaz Rzayeva, Türkanə Babayeva
Nəşr tarixi : 2024
Development of a legal framework for cryptocurrencies in Kazakhstan is described in this article: from very first steps in 2018 when financial intermediaries were just warned from use of Bitcoins and alike in their transactions to prohibition of their circulation established into 2020, with cancellation of the prohibition and strengthening regulation of crypto mining in 2023. Authors show that neither existence nor absence of a legislative restriction of cryptocurrencies’ circulation can help the State to control respective turnover. Respectively, no efficient solution can be said existing to both support a public order and protect individual property rights to cryptocurrencies.
Müəllif :
Farhad Karagusov, Alexey Bondarev
Nəşr tarixi : 2024
Məqalə fərdi məlumatların Avropa İttifaqının 14 aprel 2016-cı il tarixdə qəbul etdiyi Məlumatların Qorunması üzrə Ümumi Qaydalarda (“GDPR”) və “Fərdi məlumatlar haqqında” Azərbaycan Respublikasının qanununda göstərilmiş dairəsinin müqayisəli təhlilini aparır və fərdi məlumatların mühafizəsi ilə bağlı Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyinin GDPR-a uyğunlaşdırılması ilə əlaqədar zəruri tövsiyələr verir. Bu məqalədə aparılan müqayisəli təhlil həm Avropa İttifaqının Məlumatların Qorunması üzrə Ümumi Qaydaları (GDPR), həm də “Fərdi Məlumatlar haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu çərçivəsində fərdi məlumatların əhatə dairəsinin və tənzimlənməli olan fəaliyyətləri araşdırır, fərdi məlumatların əhatə dairəsi ilə bağlı Azərbaycan qanunvericiliyində qeyd olunan anlayışlar izah edilir. Məqalə fərdi məlumatların nə zaman qorunmalı olduğunu müəyyənləşdirir və fərdi məlumatların qorunması ilə bağlı Azərbaycan qanunvericiliyinin tənzimlənməsinə məruz qalan fəaliyyətlərə işıq salınır. Məqalədə həmçinin GDPR-in qısa tarixinə nəzər salınır. 14 aprel 2016-cı ildə qəbul edilmiş GDPR inkişaf edən rəqəmsal dünyada fərdlərin şəxsi məlumatlarının qorunmasına artan tələbata cavab olaraq hazırlanmışdır. O, Məlumatların Qorunması Direktivini 95/46 (“DPD”), əvəz etdi və Avropa İttifaqı üzv dövlətlərdə məlumatların qorunması üçün daha möhkəm və əhatəli hüquqi çərçivə təmin etdi.
Müəllif :
Emin Rzayev
Nəşr tarixi : 2024
Əmək və mülki münasibətlərin oxşar cəhətləri təcrübədə onların fərqləndirilməsində çətinlik yaradır. Əməkmünasibətlərinin digərlərindən fərqləndirilməsi işçilərin qanuni mənafelərinin, həmçinin müqavilə azadlığı prinsipinin qorunması baxımından əhəmiyyətlidir. Təsadüfi deyildir ki, Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumu 20 oktyabr 2023-cü il tarixli qərarı ilə məsələyə münasibətini bildirmişdir. Məqalədə Azərbaycan Respublikasının mövcud qanunvericiliyi, həmçinin Konsitusiya Məhkəməsinin qərarı araşdırılır. Mövcud olan vəziyyət təhlil edilərək əmək münasibətləri üçün xas olan və digər münasibətlərdən fərqləndirilməsi üçün həlledici olan əlamətlər seçilmişdir. Həmçinin qanunvericilik və yerli məhkəmə təcrübəsində meyarların tətbiqində olan boşluqların aradan qaldırılması məqsədilə xarici qanunvericilik və məhkəmə təcrübəsi araşdırılmış, əmək münasibətlərinin müəyyən edilməsi istiqamətində tövsiyələr verilmişdir.
Müəllif :
Əli Camalov
Nəşr tarixi : 2024
Əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığı ictimai sağlamlığın və insanların yaşayış mühitinin əsas tərkib hissəsidir. Əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığı insan fəaliyyəti üçün əlverişli şərait yaradır.Əhali arasında sağlam həyat tərzinin, yüksək sanitariya mədəniyyətinin yaranmasına yönəldilmiş gigiyena təlim-tərbiyəsi işlərinin görülməsi, həmçinin əhalinin sağlamlıq vəziyyəti, gigiyena və epidemiologiya şəraiti, profilaktika, sanitariya-gigiyena tədbirləri və epidemiya əleyhinə tədbirlər barəsində əhaliyə geniş məlumat verilməsi əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığı vasitəsilə təmin olunur. İnsanlar indiki və gələcək nəsillərin səhhətinə mənfi təsir göstərməyən və onların sanitariya-epidemioloji salamatlığını təmin edən əlverişli ətraf mühitdə yaşamaq hüququna malikdirlər. Əhalinin sanitariya-epidemioloji sağlamlığının təmin olunması dövlətin qarşısında duran əsas prioritet məsələlərdən biridir. Dövlət tərəfindən əhalinin sanitariya-epidemioloji sağlamlılığı ilə bağlı bir sıra qanunlar qəbul edilmiş, əhali arasında sanitariya-epidemioloji sağlamlılıqla bağlı maarifləndirici profilaktik tədbirlər görülür.
Müəllif :
Mətin Əlili
Nəşr tarixi : 2024
Azərbaycan Respublikasında 1993–2024-cü illərdə yetkinlik yaşına çatmayanlarının cinayətkarlığı, onlara cəzaların təyin edilməsi və cəzalarının icrasının xüsusiyyətləri təhlil edilir, cinayət, cinayət-prosessual, cəzaların icrası qanunvericiliklərinin, digər aidiyyəti normativ hüquqi aktların təkmilləşdirilməsi ilə bağlı təkliflər verilir.
Müəllif :
Musa Hümbətov
Nəşr tarixi : 2025
Təhlildə suverenlik fəlsəfəsinin siyasi-hüquqi nəzəri aspektləri, bu mətndən siyasi tarixə ekskurs, müstəqil Azərbaycanda Konstitusiyanın formalaşması tarixinə nəzər, həmçinin dövlətçilik institutunun və hakimiyyətin daha da təkmilləşdirilərək inkişaf xəttində Azərbaycan Konstitusiyasına zamanın tələbindən irəli gələn əlavə və dəyişikliklər parametrləri geniş əhatəli təhlil edilmişdir. Yekunda, nəticədə müstəqil Azərbaycanda bu istiqamətdə aparılan işlərlə bağlı rəy və fikir bildirilmmişdir.
Müəllif :
Rəna Mirzəzadə f.e.d., professor
Nəşr tarixi : 2025
This article provides an overview of the mass media sphere, examining its concept and essential legal aspects. It discusses the role of mass media in contemporary society and its influence on shaping public opinion while delving into the fundamental principles governing this sphere. The article covers the regulatory specifics of various media types such as television, radio, press, internet, and social networks, considering their unique features and societal impact. Emphasis is placed on the balance between freedom of expression and societal responsibility, as well as the need for legislation to adapt to new technologies and challenges in the realm of mass media.
Müəllif :
Mintana Gaidarova
Nəşr tarixi : 2024